شپش موی سر و درمان قطعی آن

شپش موی سر حشره ریزی است که از خون پوست سر انسان تغذیه می‎ کند و در کودکان شایع تر از بزرگسالان است. شپش معمولا به صورت مستقیم از یک فرد به دیگری منتقل می شود و نتیجه عدم رعایت بهداشت فردی یا زندگی در محیط آلوده است.

شپش بین کودکان سه تا یازده سال بیشتر دیده می شود و به صورت برجستگی های کوچک و قرمز روی سر، گردن و شانه ها و دانه های ریز سفید روی پایه مو بروز پیدا می کند. روش های درمانی زیادی از جمله سنتی و شیمیایی برای از بین بردن شپش موی سر وجود دارد؛ در این مقاله می توانید در مورد علائم شپش و روش درمان قطعی آن اطلاعات لازم را کسب کنید.

علائم شپش موی سر

علائم شپش موی سر

علائم شپش موی سر

علائم و نشانه های آلودگی به شپش عبارتند از:

  • خارش: شایع ترین علامت آلودگی به شپش ، خارش پوست سر، گردن و گوش هاست و معمولا چهار تا شش هفته بعد از آلودگی، بروز می کند. خارش ناشی از واکنش آلرژیک به گزش این حشره است.
  • احساس قلقلک در پوست سر: شپش قابل مشاهده است اما به دلیل کوچک بودن و سرعت زیاد حرکت، به سختی می توان آن را تشخیص داد؛ اما حرکت شپش موجب احساس قلقلک در پوست سر می شود.
  • تخم شپش روی ساقه مو: تخم های شپش معمولا به ساقه مو می چسبند و بسیار ریز هستند. تشخیص آنها در اطراف گوش و خط مو آسان تر است. تشخیص پوسته تخم ها آسان است، آنها معمولا رنگی روشن دارند و با فاصله بیشتری از ساقه مو قرار می گیرند.
  • زخم های روی پوست سر، گردن و شانه ها: خاراندن پوست باعث ایجاد برجستگی های کوچک و قرمز روی آن شود، ممکن است این زخم ها به باکتری نیز آلوده باشند.

گاهی ممکن است شوره سر، پوسته سر یا حشرات ریز دیگر با شپش اشتباه گرفته شوند؛ برای تشخیص قطعی حتما به پزشک مراجعه کنید. شپش از خون انسان تغذیه می کند و در صورت جدا شدن از پوست، در مدت زمان کوتاهی از بین می رود.

یک شپش ماده روزانه شش تا ده تخم در نزدیک ساقه مو می گذارد. بین 15 تا 20 روز زمان لازم است که تخم به شپش بالغ تبدیل شود؛ شپش بالغ سه تا چهار هفته می تواند در بستر مناسب زندگی کند. فراموش نکنید که شپش مشکل حادی نیست و با مراقبت های لازم می توانید آن را از بین ببرید.

روش های انتقال شپش موی سر

روش های انتقال شپش موی سر

روش های انتقال شپش موی سر

شپش قادر به پرواز یا پرش نیست و معمولا به صورت مستقیم از فردی به فرد دیگر منتقل می شود. شایع ترین روش های انتقال شپش عبارتند از:

  • از طریق کلاه یا روسری
  • استفاده از برس یا شانه مشترک
  • استفاده از سنجاق و گیره موی مشترک
  • هدفون
  • از طریق بالش، حوله و لباس

روش غیرمستقیم انتقال شپش می تواند از طریق لباس ها و وسایلی باشد که در یک کمد یا جالباسی روی هم گذاشته می شوند. حیوانات خانگی نقشی در انتقال شپش ندارند.

کارهای لازم بعد از تشخیص شپش سر

کارهای لازم بعد از تشخیص شپش سر

کارهای لازم بعد از تشخیص شپش سر

بعد از تشخیص شپش موی سر باید مراحل زیر را انجام دهید.

  • محل سرایت را شناسایی کنید.

قبل از شروع درمان، بهتر است بدانید که شپش از کجا به موی شما یا فرزندتان سرایت کرده است. از آنجایی که شپش قادر به پرواز نیست، باید راه هایی از قبیل به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی یا انتقال از طریق لباس را تشخیص داده و راه حل مناسب را اتخاذ کنید.

  • جلوی انتشار شپش را بگیرید.

بعد از تشخیص باید از تماس کودک با سایر افراد خانواده بپرهیزید. ملحفه ها، بالش، کلاه و روسری او را با آب گرم و مواد شوینده بشویید.

  • در مورد چرخه زندگی شپش اطلاعات لازم را کسب کنید.

شپش به سه شکل تخم، شپش بالغ و شپش سر بزرگسالان است؛ تخم شپش چسبنده و سفید است و به انتهای ساقه مو می چسبد. شپش بالغ سفید مایل به خاکستری بوده و شپش سر افراد بزرگسال به رنگ زرد است.

  • محل زندگی شپش را از بین ببرید.

مو بهترین محل رشد و نمو شپش ها است؛ شما می توانید بعد از تشخیص شپش، موی سر فرزندتان را کوتاه کنید.

  • از روش های درمانی خانگی استفاده کنید.

شما می توانید با استفاده از شامپوهای ضد شپش، داروهای بدون نسخه و جوشانده گیاهان مختلف برای از بین بردن شپش اقدام کنید.

  • به پزشک متخصص مراجعه کنید.

در صورتی که درمان های خانگی شپش را برطرف نکردند حتما به پزشک مراجعه کرده و از داروها و شوینده های مخصوص استفاده کنید.

درمان قطعی شپش موی سر

درمان قطعی شپش موی سر

درمان قطعی شپش موی سر

برای درمان شپش می توانید از داروهای بدون نسخه استفاده کنید؛ در ادامه روش هایی برای از بین بردن شپش بیان می شود؛ بهتر است قبل از هر گونه اقدامی با پزشک متخصص مشورت کنید.

  • استفاده از داروهای بدون نسخه

داروهای بدون نسخه بر پایه پیرِترین که عصاره گل داوودی است، می تواند درمان مناسبی برای شپش موی سر باشد. قبل از استفاده از این داروها، موی سر را با آب و شامپو بشویید، سپس بر اساس دستورالعمل موجود در بسته، دارو را استفاده کنید.

داروهای درمان شپش

  • پرمترین: استفاده از این دارو را باید به مدت ده روز ادامه دهید، عوارض جانبی آن قرمزی و خارش پوست است.
  • پیرِترین: فاصله بین دو دوره درمان با این دارو، ده روز است. دوره درمان را حتما کامل کنید. در صورت مشاهده خارش یا قرمزی پوست یا حساسیت به گل داوودی، مصرف دارو را قطع کنید.

مراجعه به پزشک و استفاده از داروهای تجویزی

اگر شپش با داروهای بدون نسخه از بین نرفت، به پزشک مراجعه کرده و داروهای تجویز شده را طبق دستورالعمل مصرف کنید. داروهای تجویزی عبارتند از:

  • ایورمکتین: این دارو به صورت محلول و قرص در داروخانه ها وجود دارد؛ محلول آن را می توانید روی موی خشک ماساژ داده و بعد از ده دقیقه بشویید.
  • اسپینوساد: این محلول را می توانید روی موی خشک ماساژ داده و بعد از ده دقیقه بشویید. شپش ها و لکه ها با این دارو کاملا از بین می روند.
  • مالاتیون: این دارو برای افراد بالای شش سال مجاز است. این محلول را روی سر ماساژ داده و بگذارید 8-12 ساعت باقی بماند تا کاملا خشک شود؛ سپس بشویید. دوره دوم درمان را هفت تا نه روز بعد مجددا تکرار کنید.

درمان خانگی شپش موی سر

درمان خانگی شپش موی سر

درمان خانگی شپش موی سر

اگر ترجیح می دهید با درمان های سنتی و خانگی شپش را درمان کنید، دستورالعمل های زیر را انجام دهید.

  • شانه کردن موی خیس

شانه زدن موی مرطوب با شانه دندانه ریز می تواند موجب از بین رفتن شپش و تخم آن شود. برای این کار مو را کاملا خیس کنید، علاوه بر این می توانید برای آسان حرکت کردن شانه، موها را به روغن زیتون آغشته کرده و سپس شانه کنید. در هر نوبت حداقل دو بار موها را شانه بزنید و این کار را سه تا چهار بار در هفته تکرار کنید.

  • استفاده از روغن های گیاهی

استفاده از روغن های گیاهی می تواند اثر سمی روی شپش ها داشته باشد و موجب از بین رفتن آنها شود. ماساژ این روغن ها روی موی سر موجب کاهش خارش نیز می شود.

  1. روغن درخت چای
  2. روغن بادیان
  3. روغن درخت کانانگا

 

  • استفاده از سس مایونز

ماسک مایونز می تواند موجب از بین رفتن شپش شود. این ماسک را روی سر ماساژ داده و بگذارید یک شب باقی بماند. برای تهیه ماسک مایونز، مواد زیر را با هم ترکیب کنید.

  1. مایونز
  2. روغن زیتون
  3. کره یا مارگارین
  4. ژل پترولیوم

 

  • دهیدراته کردن مو

با استفاده از سشوار مخصوص می توانید مو و کف سر را دهیدراته کرده و با این کار شپش و تخم آن را از بین ببرید؛ البته این سشوارها فقط در مراکز درمانی وجود دارند و موجب جریان هوای گرم در بین موها می شوند. این سشوارها دمایی خنک تر از سشوارهای معمولی دارند اما هوا را با جریان بیشتری به گردش در می آورند.

  • درمان با سرکه

سرکه موجب از بین رفتن چسبندگی تخم های شپش می شود. برای تهیه این ماسک سرکه و نمک را با هم ترکیب کرده و روی سر ماساژ دهید و بعد از سی دقیقه بشویید. این محلول موجب دهیدراته شدن شپش ها می شود و آنها را از بین می برد.

  • ماسک پیاز

برای تهیه این ماسک، چند عدد پیاز را در مخلوط کن ریخته تا به شکل خمیر درآید؛ سپس آن را از صافی بگذرانید و آب پیاز را روی مو ماساژ دهید و بگذارید دو ساعت بماند و بعد بشویید. این کار را سه روز متوالی انجام دهید و بعد از شستشو موها را با شانه دندانه ریز، شانه بزنید.

  • درمان با حنا

برای از بین بردن شپش، حنا را روی سر ماساژ داده و با کلاه پلاستیکی بپوشانید؛ بعد از چهار ساعت موها را شسته و شانه کنید.

  • استفاده از روغن نارگیل

روغن نارگیل را روی پوست سر ماساژ داده و بگذارید یک شب باقی بماند؛ سپس موها را با شامپو شسته و خشک کنید و برای خارج کردن شپش ها، شانه بزنید.

  • درمان با اسفند

برای تهیه این ماسک، یک قاشق اسفند آسیاب شده را با یک لیوان آب جوش مخلوط کرده و بگذارید پانزده دقیقه بماند؛ سپس از صافی بگذارنید و موها را با آن ماساژ دهید. اجازه دهید این ماسک 45 دقیقه روی موها بماند و بعد با آب گرم بشویید.

نظافت وسایل شخصی

شپش ها معمولا فقط یک روز می توانند بدون تغذیه و دور از پوست سر، زنده بمانند. احتمال باقی ماندن شپش ها و تخم آنها روی وسایل خانگی بسیار کم است. بهتر است وسایلی را که شخص مبتلا در دو روز آخر استفاده کرده، شسته و تمیز کنید.

  • وسایل را با آب گرم بشویید. ملحفه، بالش ها و لباس ها را با آب گرم و مواد شوینده کاملا بشویید. بهتر است دمای آب 54 درجه باشد و وسایل در فضای باز و نور آفتاب یا با حرارت زیاد خشک شوند.
  • شستشوی وسایلی که با مو تماس مستقیم دارند. شانه ها، برس ها، کلاه و روسری را در آب گرم و مواد شوینده خیس کرده و بگذارید ده دقیقه باقی بمانند؛ سپس آنها را کاملا شسته و در فضا باز خشک کنید.
  • وسایل غیرقابل شستشو را در کیسه پلاستیکی در بسته قرار دهید.
  • زمین و فرش ها را با دقت جارو کنید.

حتما به کودکان خود آموزش دهید که لباس هایشان را به صورت جداگانه به جالباسی آویزان کنند و از به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی مثل شانه و کلاه با دیگران خودداری کنید. هنگام سفر، در هتل ها از ملحفه شخصی استفاده کنید.

سخن پایانی

در صورت تشخیص شپش، قبل از هر اقدامی حتما با پزشک متخصص مشورت کنید. شستن مو با شامپو و شانه کردن مرتب مو موجب از بین رفتن شپش و تخم آن می شود؛ این کار را چهار بار در هفته تکرار کنید. استفاده از داروهای بدون نسخه، شامپوهای مخصوص و مواد گیاهی موجب از بین رفتن شپش می شود. توجه داشته باشید که درمان های سنتی به طور قطع اثبات نشده اند و ممکن است مؤثر واقع نشوند.

ارسال دیدگاه

مطالب مرتبط

پرطرفدارترین محصولات

دسته مقالات